De geschiedenis van 2026
Vanaf lanceerbasis Vandenberg Space Force Base werd op 11 januari de Pandora ruimtetelescoop van de ruimtevaartorganisatie NASA gelanceerd om 13:44 UTC.
Pandora is een NASA-SmallSat-telescoop die de atmosferen van exoplaneten (planeten buiten ons zonnestelsel) onderzoekt terwijl ze voor hun ster langs bewegen (transit). Het meet ook de activiteit van de gaststerren om nauwkeurig onderscheid te maken tussen signalen van de planeet en variaties veroorzaakt door de ster zelf.
Pandora is uitgerust met instrumentatie om tegelijk in zichtbaar licht en nabij-infrarood te observeren:
- Cassegrain-telescoop met een spiegel van ongeveer 45 cm diameter verzamelt het licht van sterren en hun langs bewegende planeten.
- Visible photometer meet veranderingen in de helderheid van sterren in zichtbaar licht tijdens transits.
- Near-infrared spectrograph analyseert de nabij-infraroodcomponent van het licht om kenmerken van atmosferen zoals water, wolken of nevel te detecteren.
Daarnaast gebruikt Pandora ster-trackers en een nauwkeurige satellietbus voor stabiele positionering en langdurige observaties.
Pandora observeert bekende exoplaneten meerdere keren per jaar, waarbij elk doel tot 24 uur achter elkaar wordt gevolgd. Door tegelijkertijd verschillende golflengten te meten, helpt de satelliet om steractiviteit te corrigeren en zo betrouwbaardere atmosferische gegevens te krijgen.
Op 11 januari om 13:44 UTC werd de SPARCS gelanceerd vanaf lanceerbasis Vandenberg Space Force Base. De missie van de SPARCS (Star-Planet Activity Research CubeSat) wordt geleid door de NASA en is SmalllSat-telescoop.
SPARCS heeft als hoofddoel de ultraviolette (UV) stralingsactiviteit van lage-massa sterren (met name K- en M-reuzen en dwergen) te monitoren. Deze waarnemingen helpen wetenschappers beter te begrijpen hoe de UV-uitbarstingen en variaties van sterren de atmosferen van omliggende exoplaneten kunnen beïnvloeden, wat belangrijk is voor studies naar de leefbaarheid van planeten die rond dit soort sterren draaien.
Wetenschappelijke sensoren:
- Ultraviolette (UV) telescoop, is een UV-telescoop die in twee UV-banden observeert:
- Far-UV (FUV)
- Near-UV (NUV)
Deze twee banden laten SPARCS toe om de UV-intensiteit en flare-activiteiten van sterren gelijktijdig te meten.
- UV-detectoren (CCD’s), zijn UV-gevoelige CCD-detectoren die licht signaleren in de gekozen golflengtegebieden. Dit zijn kwalitatief hoogwaardige instrumenten met geoptimaliseerde coatings en filters om echte sterrenactiviteit te onderscheiden van achtergrondlicht.
SPARCS levert nieuwe data over sterfluctuaties, steruitbarstingen en UV-emissieprofielen die essentieel zijn voor het interpreteren van exoplaneetobservaties door grotere ruimtetelescopen zoals JWST en toekomstige missies. Hiermee helpt het missies in grotere schaal te contextualiseren wat betreft de omstandigheden op en rond exoplaneten.
De BlackCat werd op 11 januari om 13:44 UTC werd de SPARCS gelanceerd vanaf lanceerbasis Vandenberg Space Force Base. De missie van de BlackCAT (Black Hole Coded Aperture Telescope) wordt geleid door de NASA en is SmalllSat X-ray telescoop. Het primaire doel is het waarnemen van X-straal-flitsen, gamma-ray bursts (GRB’s), en andere energierijke transiënte gebeurtenissen in het heelal, waaronder variabele bronnen en tegenhangers van zwaartekrachtsgolfgebeurtenissen.
De BlackCat is uitgerust met:
- Coded Aperture Telescope (Telescoop met coded mask), een röntgen-telescopische detector met een coded aperture-masker. Dit masker laat röntgenstraling door in een specifiek patroon, wat het mogelijk maakt om lokalisatie en beeldvorming van bronnen in röntgenlicht te doen.
- Event-Driven X-Ray Hybrid CMOS Detectors, zijn vier geavanceerde HyViSI-hybride CMOS-detectoren (2×2-configuratie). Deze detectors zijn gevoelig in het soft-X-ray-bereik (ongeveer 0,5 – 20 keV) en kunnen snelle transiënte gebeurtenissen waarnemen met hoge efficiëntie.
BlackCAT’s innovatieve combinatie van coded-aperture-techniek en HyViSI X-ray-detectoren maakt het mogelijk om transiënte röntgen- en gamma-events snel te lokaliseren en karakteriseren. Dankzij de snelle detectie en arc-minute-posities kan de satelliet observaties en alerts naar andere telescopen sturen voor vervolgstudies — cruciaal voor multi-messenger-astronomie (bijv. met zwaartekrachtsgolven).
Op 17 januari om 04:08 UTC werd de eerste Ceres-2 gelanceerd vanaf lanceerbasis Jiuquan Satellite Launch Center. Door technische problemen mislukte de lancering.
Specificaties:
Aantal rakettrappen 4
Aantal boosters geen
Raketmotoren:
- Eerste trap 1 stuks
- Tweede trap 1 stuks
- Derde trap 1 stuks
- Vierde trap 1 stuks
Afmetingen:
- Hoogte 26,0 meter
- Diameter 2.35 meter
Lanceer lading:
- LEO 1.600 kilogram
- SSO 1.300 kilogram
Op 7 februari om 03:57 UTC lanceerde China voor de vierde keer het herbruikbare ruimtevaartuig vanaf lanceerbasis Jiuquan Satellite Launch Center.
Het ruimtevaartuig Chongfu Shiyong Shiyan Hangtian Qi (CSSHQ) is in een omloopbaan om de aarde gebracht waar testen zijn uitgevoerd die te maken hadden met herbruikbare technologieverificatie om technische ondersteuning te bieden voor het vreedzaam gebruik van de ruimte.
Er zijn op dit moment geen details bekend over dit ruimtevaartuig zoals afmetingen, gewicht, voortstuwing.
Op 13 februari om 10:15 UTC werd voor de vijfde keer de Freedom gelanceerd met vier astronauten aan boord.
Het was de twaalfde operationele vlucht van SpaceX met het ruimtevaartuig Crew Dragon USCV-12 naar het International Space Station van het Commercial Crew Program.
De vier astronauten maakten deel uit van ISS-Expeditie 74 en 75.
Foto v.l.n.r.: Andrew Fedyaev (Roscosmos), Jessica Meir (NASA), Jack Hathaway (NASA) en Sophie Adenot (ESA).
Op 30 maart om 11:00 UTC werd de eerste Kinetica-2 gelanceerd vanaf lanceerbasis Jiuquan Satellite Launch Center.
Specificaties:
Aantal rakettrappen 2
Aantal boosters 2
Raketmotoren:
- Booster 2x 3 stuks
- Eerste trap 3 stuks
- Tweede trap 1 stuks
Afmetingen:
- Hoogte 53,0 meter
- Diameter 3.35 meter
Lanceer lading:
- LEO 12.000 kilogram
- SSO 8.000 kilogram
Vanaf lanceerbasis Kennedy Space Center werd op 2 april om 22:35 UTC Artemis 2 gelanceerd.
Dit is de eerste bemande NASA Exploration Mission (EM-2) van het Artemis-programma, bedoeld om astronauten naar de maan te brengen, in dit geval een flyby om de maan.
Aan boord van deze zijn vier astronauten waaronder een vrouw en een Canadese astronaut en was de eerste bemande missie naar de maan sinds 1972. Met het doel is om alle systemen aan boord van de Orion capsule te testen.
Het ruimtevaartuig met aan boord de vier astronauten vloog een paar rondjes om de aarde waarna de Orion richting de maan vloog om zo achter de maan langs te gaan. De astronauten zijn de eerste mensen die zo ver weg zijn van de aarde en testen tijdens deze missie de systemen en maken ze foto’s van de maan.
Na negendagen één uur en tweeëndertig minuten, op 11 april, kwam het ruimtevaartuig weer op aarde terug in de Stille Oceaan.
Foto v.l.n.t.: Gregory Wiseman (NASA), Victor Glover (NASA), Christina Koch (NASA) en Jeremy Hansen (CSA)
De eerste lancering van de Tianlong-3 raket was op 3 april om 04:17 UTC vanaf lanceerbasis Jiuquan Satellite Launch Center. Voor deze raket is lanceerplatform 120B gebouwd.
Door een technisch probleem is deze eerste lancering mislukt.
Specificaties:
Aantal rakettrappen 2
Aantal boosters 0
Raketmotoren:
- Eerste trap 9 stuks
- Tweede trap 1 stuks
Afmetingen:
- Hoogte 71,0 meter
- Diameter 3,8 meter
Lanceer lading:
- LEO 17.000 kilogram
- SSO 14.000 kilogram
Vanaf Jiuquan Satellite Launch Center werd op 31 oktober om 15:08 UTC de Shenzhou 23 gelanceerd.
De aan boord zijnde drie taikonauten, maakten deel uit van Expeditie 10 en 11, en koppelden zes uur later succesvol aan de Tianhe module van het Tiangong Space Station.
De Shenzhou 21 bestaat uit drie delen een orbitale module, in het midden de terugkeer module voor de taikonauten en aan de achterkant een servicemodule met motoren, brandstoftanks en zonnepanelen. Na een korte vlucht van drie en een half uur koppelde het ruimtevaartuig aan het Chinese ruimtestation.
Foto v.l.n.r.: Ka-ying Lai, Yangzhu Zhu en Zhiyuan Zhang.
Op 12 juni om 00:54 UTC werd de Japanse nano-satelliet VERTECS gelanceerd vanaf de lanceerbasis Tanegashima Space Center.
VERTECS (Visible Extragalactic background RadiaTion Exploration by CubeSat) is een Japanse astronomische 6U CubeSat die is ontwikkeld om de geschiedenis van stervorming in het heelal te onderzoeken door metingen van het zichtbare deel van de extragalactische achtergrondstraling (Extragalactic Background Light, EBL). Het project wordt geleid door Japan Aerospace Exploration Agency en Kyushu Institute of Technology, samen met diverse Japanse universiteiten en bedrijven.
Astronomen hebben vastgesteld dat de achtergrondstraling van het heelal helderder lijkt dan verklaard kan worden door alle bekende sterrenstelsels samen. VERTECS moet helpen bepalen waar dit extra licht vandaan komt. Mogelijke bronnen zijn:
- de eerste generatie sterren in het vroege heelal;
- zwakke, nog onbekende sterrenstelsels;
- diffuus licht rond sterrenstelsels (intra-halo light)
De satelliet beschikt over:
- een 3U-groot zichtbaarlicht-telescoopsysteem;
- een CMOS-camera met hoge gevoeligheid;
- waarnemingen in vier kleurbanden tussen ongeveer 400 en 800 nm;
- zeer nauwkeurige standregeling om lange belichtingen mogelijk te maken.
VERTECS gebruikt een breedbeeldtelescoop, uitklapbare zonnepanelen, S-band communicatie voor besturing en X-band communicatie voor het verzenden van de grote hoeveelheden astronomische beelddata naar de aarde
Op 23 juni 2026 lanceerde SpaceX de eerste Starfall Demo-missie met een Falcon 9 Block 5 raket vanaf lanceerbasis Cape Canaveral en vond plaats om 10:53 UTC.
De missie was bedoeld als demonstratie van de nieuwe Starfall-herintredingscapsule, een onbemand ruimtevaartuig dat door SpaceX is ontwikkeld voor toekomstige vracht- en retourvluchten vanuit de ruimte.
In tegenstelling tot traditionele ruimtecapsules, zoals de Dragon, heeft Starfall geen kegelvorm maar een platte, schijfvormige constructie. Hierdoor lijkt de capsule op een grote hockeypuck. De schijfvorm biedt een gunstige verhouding tussen massa, volume en laadvermogen, kenmerken zijn:
- Diameter 3,1 meter
- Hoogte 0.75 meter
- Lege massa 2.100 kilogram
- Laadvermogen 1.000 kilogram
De capsule bestaat uit een aluminium bovendeel en een koolstofvezel hitteschild. Kort voor de landing wordt het hitteschild afgestoten zodat beide onderdelen afzonderlijk kunnen worden geborgen.
Starfall beschikt niet over een conventioneel voortstuwingssysteem voor het verlaten van een baan om de aarde. De capsule gebruikt kleine stuwers op basis van samengeperst inert gas om haar oriëntatie te regelen tijdens de terugkeer. De daadwerkelijke baan wordt vooraf bepaald door de draagraket. Tijdens de afdaling beschermen het hitteschild en de aerodynamische vorm de capsule tegen de hoge temperaturen van de atmosfeer. Daarna zorgen parachutes voor een gecontroleerde splashdown in de Stille Oceaan.
Met een retourcapaciteit van ongeveer 1.000 kilogram kan Starfall aanzienlijk meer vracht terugbrengen dan veel huidige commerciële terugkeercapsules. Het systeem kan daardoor een belangrijke rol gaan spelen in de ontwikkeling van een commerciële ruimte-industrie na het einde van het International Space Station.
De missie werd door SpaceX als een succes beschouwd nadat de Starfall-capsule(s) correct in een lage aardbaan waren uitgezet. Daarmee vormde de vlucht de eerste operationele test van een nieuw type SpaceX-ruimtevaartuig naast Starlink, Starshield, Dragon en Starship.
Op 10 juli om 04:15 UTC maakte de Chinese Long March 10B (Chang Zheng 10B) zijn succesvolle debuut vanaf Commercial Launch Complex 2 van het Wenchang Commercial Space Launch Site op het eiland Hainan. De lancering vormde een belangrijke mijlpaal in de ontwikkeling van China’s nieuwe generatie gedeeltelijk herbruikbare draagraketten. Tijdens de missie werd een demonstratiesatelliet succesvol in een lage baan om de aarde gebracht.
Ongeveer zes minuten na de lancering scheidde de eerste trap zich af van de tweede trap en voerde vervolgens een gecontroleerde terugkeer uit. In plaats van op landingspoten neer te komen, gebruikte China een innovatief vangsysteem op zee. De eerste trap was uitgerust met speciale vanghaken die zich vastgrepen aan een gespannen netconstructie op het drijvend platform Ling Hang Zhe. Deze methode vermindert het gewicht van de raket, vergroot het nuttige laadvermogen en vereenvoudigt de constructie van de eerste trap.
De succesvolle landing van de eerste trap betekende de eerste keer dat China een orbitale rakettrap na een operationele lancering wist te bergen.
Specificaties:
Aantal rakettrappen 2
Aantal boosters 0
Raketmotoren:
Eerste trap 7 stuks
Tweede trap 1 stuks
Afmetingen:
Hoogte 70,2 meter
Diameter 5,0 meter
Lanceer lading:
LEO 11.000 kilogram
Foto v.l.n.r.: Anna Kikina (Roscosmos), Pyotr Dubrov (Roscosmos) en Anil Menon (NASA)
De Soyuz MS-29 werd op 14 juli om 14:47 UTC gelanceerd vanaf platform 31/6 van de Baikonur Cosmodrome in Kazachstan met een Soyuz-2.1a draagraket. Aan boord bevonden zich twee Roscosmos-kosmonauten, samen met een NASA-astronaut. Na een vlucht van ongeveer negen minuten bereikte het ruimtevaartuig een lage baan om de aarde, waarna de zonnepanelen en communicatieantennes succesvol werden ontplooid.
Vervolgens voerde Soyuz MS-29 een snelle tweebaans-rendezvous uit. Tijdens deze circa drie uur durende vlucht werden meerdere automatische baan- en koerscorrecties uitgevoerd door het KURS-navigatiesysteem om de afstand tot het International Space Station geleidelijk te verkleinen. In de laatste fase van de nadering verminderde het ruimtevaartuig zijn snelheid en positioneerde het zich voor de automatische koppeling.
De automatische koppeling vond plaats op 14 juli om 17:52 UTC aan de Prichal-module van het Russische segment van het ISS. De koppeling verliep probleemloos, waarna de gebruikelijke controles op luchtdichtheid en systeemintegriteit werden uitgevoerd voordat de bemanning de luiken kon openen en zich bij de Expeditie 74/75-bemanning aan boord van het ISS voegde.
De eerste lancering van de Vikram-1 vond plaats op 18 juli 2026 vanaf het Satish Dhawan Space Centre in Sriharikota, India. De raket werd ontwikkeld door het Indiase ruimtevaartbedrijf Skyroot Aerospace en voerde haar eerste orbitale testvlucht uit onder de naam Mission Aagaman. De missie was een historisch succes: het was de eerste keer dat een volledig door een particulier Indiaas bedrijf ontwikkelde draagraket met succes een baan om de aarde bereikte.
Tijdens de eerste vlucht werden meerdere technologische demonstratiepayloads en commerciële experimenten in een baan van ongeveer 450 km geplaatst.
De geslaagde lancering betekende een belangrijke mijlpaal voor de Indiase commerciële ruimtevaart. Na de succesvolle suborbitale Vikram-S-testvlucht in 2022 bewees Skyroot Aerospace met Vikram-1 dat een particuliere onderneming in India zelfstandig een orbitale lanceercapaciteit kan realiseren. De missie bevestigde tevens de werking van de voortstuwing, navigatie-, besturings- en telemetriesystemen van de raket en vormt de basis voor toekomstige commerciële satellietlanceringen.
Specificaties:
Aantal rakettrappen 4
Aantal boosters 0
Raketmotoren:
Eerste trap 1 stuks
Tweede trap 1 stuks
Derde trap 1 stuks
Vierde trap 4 stuks
Afmetingen:
Hoogte 24,0 meter
Diameter 1,70 meter
Lanceer lading:
LEO 480 kilogram
SSO 290 kilogram